Wat is er gebeurd?
In 2006 werd in opdracht van het oliebedrijf Trafigura een grote hoeveelheid giftig afval vanuit Amsterdam verscheept met het schip Probo Koala. Nadat verwerking in Nederland onmogelijk bleek, werd het afval naar Ivoorkust gebracht en illegaal gedumpt op open stortplaatsen in de stad Abidjan. Duizenden inwoners werden blootgesteld aan schadelijke dampen en chemische stoffen. De gevolgen waren ernstig: gezondheidsklachten, sterfgevallen en blijvende milieuschade.
De impact op mens en milieu
De ramp met de Probo Koala liet een spoor van verwoesting na. In de wijken rond Abidjan leden gezinnen aan misselijkheid, ademhalingsproblemen en chronische ziekten. Ook het milieu werd zwaar getroffen: bodem en grondwater raakten vervuild, waardoor landbouw en drinkwatervoorziening jarenlang zijn aangetast.
Deze zaak toont pijnlijk aan hoe grensoverschrijdende milieuschade vooral kwetsbare gemeenschappen raakt, vaak ver buiten het zicht van de veroorzaker.
De rol van Beer advocaten
Beer advocaten staat de Stichting Victimes des Déchets Toxiques Côte d’Ivoire bij, die opkomt voor duizenden slachtoffers van de afvaldump. Wij voeren namens hen procedures in Nederland tegen Trafigura, om erkenning en compensatie af te dwingen.
Onze betrokkenheid gaat verder dan juridische vertegenwoordiging: het gaat om het herstellen van vertrouwen in het recht. Want als een multinational elders schade veroorzaakt, mag dat niet onbestraft blijven.
Juridische uitdagingen en strategie
De zaak Probo Koala is juridisch complex. De feiten speelden zich deels in Nederland en deels in Ivoorkust af, wat vragen opriep over rechtsmacht en toepasselijk recht. In eerste instantie werd de Stichting in haar vorderingen niet-ontvankelijk verklaard.
In 2020 besliste het Gerechtshof Amsterdam echter dat Trafigura wél in Nederland verantwoording moet afleggen. Het hof erkende dat de Nederlandse rechter bevoegd is om de claims van de slachtoffers te behandelen, een uitspraak die bij de Hoge Raad overeind bleef.
Onze aanpak was stap voor stap: zorgvuldig onderbouwen dat Trafigura zich vanuit Nederland met het afvaltransport had bemoeid om vervolgens vast te laten stellen dat slachtoffers daardoor recht hadden op toegang tot de Nederlandse rechter.
Belangen en betekenis
De zaak raakt aan fundamentele waarden: mensenrechten, milieurecht en corporate responsibility. Beer advocaten behartigt in deze procedure niet alleen de belangen van de slachtoffers, maar ook het bredere belang dat bedrijven aansprakelijk worden gehouden voor milieuschade, ongeacht waar die zich voordoet.
De uitspraak van het hof heeft betekenis voor toekomstige grensoverschrijdende milieuzaken. Zij bevestigt dat Nederland niet mag wegkijken wanneer vanuit hier beslissingen worden genomen die ergens anders grote schade veroorzaken.
Wat deze zaak laat zien
De Probo Koala-zaak laat zien dat massaschade niet altijd in eigen land plaatsvindt, maar dat rechtvaardigheid wel universeel moet gelden. Beer advocaten blijft zich inzetten voor gemeenschappen die de gevolgen van milieuschade ondervinden, waar ook ter wereld.
Wil jij de veroorzakers van milieuschade aanpakken?
Wil jij namens een collectief het recht inzetten om gedupeerden en hun leefomgeving te beschermen? Beer advocaten ondersteunt burgerinitiatieven, belangenorganisaties en ngo’s in hun strijd. Niet alleen juridisch, maar ook strategisch en organisatorisch.
Heb je vragen over dit soort zaken, neem dan contact op met Bojan Dekker.
